हरेक महिलाले अपनाउनुपर्ने सजिलो मासिक बानी हो। समयमै परिवर्तन पत्ता लागेमा उपचार सहज र प्रभावकारी हुन्छ। महिनामा केवल ५ मिनेट दिनु पर्याप्त हुन्छ
कहिले गर्ने?
-
महिनावारी सकिएको ५–७ दिनपछि (यस समयमा स्तन नरम हुन्छ)
-
महिनावारी नहुने अवस्था (जस्तै: menopause वा गर्भावस्था) → हरेक महिना एउटै मिति रोज्नुहोस्
कसरी गर्ने? (Step by Step)
ऐनामा हेर्नुहोस् -
काँध सिधा राखेर, हात तल राखी उभिनुहोस्
-
ध्यान दिनुहोस्:
-
आकार वा बनावटमा परिवर्तन
-
छालामा गड्ढा, रातोपन वा दाना
-
निप्पल भित्र पस्नु वा अन्य परिवर्तन
हात माथि उठाएर हेर्नुहोस् -
दुबै हात टाउकोमाथि उठाउनुहोस्
-
स्तनको आकार वा आकृतिमा फरक छ कि जाँच गर्नुहोस्
उभिएर जाँच (नुहाउँदा सजिलो हुन्छ) -
औंलाको नरम भाग प्रयोग गर्नुहोस्
-
सानो गोलाकार घुमाउँदै जाँच गर्नुहोस्
-
पुरै स्तन जाँच गर्नुहोस्:
-
माथि–तल (vertical) वा गोलाकार ढाँचामा
-
काखी (armpit) पनि जाँच गर्न नबिर्सनुहोस्
सुताएर जाँच -
एक हात टाउकोमुनि राख्नुहोस्
-
अर्को हातले स्तन जाँच गर्नुहोस्
-
३ प्रकारको दबाब प्रयोग गर्नुहोस्:
-
हल्का (छाला)
-
मध्यम (मासु)
-
गहिरो (छाती नजिक)
निप्पल जाँच -
हल्का थिच्नुहोस्
-
कुनै तरल (पानी, दूधजस्तो वा रगत) आएको छ कि हेर्नुहोस्
कहिले डाक्टर देखाउने? -
नयाँ गाँठो वा कडापन महसुस भएमा
-
निप्पलबाट तरल वा रगत आएमा
-
छालामा गड्ढा वा सुन्तलाको बोक्राजस्तो परिवर्तन देखिएमा
-
स्तनको आकार वा आकृतिमा परिवर्तन भएमा
-
एउटै ठाउँमा लगातार दुखाइ वा सुन्निने भएमा
महत्वपूर्ण सन्देश
-
सबै गाँठो क्यान्सर हुँदैन
-
तर कुनै पनि असामान्य परिवर्तन देखिएमा ढिलाइ नगरी स्वास्थ्यकर्मीसँग जाँच गराउनुहोस्